Δευτέρα, 23 Φεβρουαρίου 2015

«Η Λέσχη», σελ. 179-180

« (..)
 -Θυμάσαι, του λέω, ένα απόγεμα, στο καφενεδάκι του Τουλκάρεμ, που ήμαστε τρεις τέσσερις, και βαρεθήκαμε να παίζουμε τάβλι. Κάποιος ανάφερε, δεν ξέρω πώς, τον Μπαλζάκ, και βρέθηκα να σας λέω για τη ζωή του, τα προβλήματά του, τις αντιθέσεις της ιδεολογίας του με την εικόνα της κοινωνίας που βγαίνει μέσα από το έργο του. Κι ο Γαρέλας, που, αν κι εργάτης, είχε διαβάσει τον Μπάρμπα Γκοριό και την Ευγενία Γκραντέ, μου παρατήρησε πως αυτός ο συγγραφέας, ό,τι και να λέγαμε, ήταν αστός, αφού κοντέσες και μπανκέρηδες έβαζε στα βιβλία του. Το θέμα σήκωνε ανάπτυξη  για να φανεί στο τέλος πώς πρέπει να διαβάζουμε και ν' αξιοποιούμε τη σοβαρή λογοτεχνία. Αλλά εσύ μου αφαίρεσες το λόγο και, βλοσσυρός, αποπήρες το Γαρέλα. "Τι λες, μωρέ Βασίλη. Ξέρεις τι θα πει Μπαλζάκ; Ο Μπαλζάκ είναι μεγάλη υπόθεση. Είναι από τα φωτεινά εκείνα πνεύματα...", και τα λοιπά.
 - Δε σε καταλαβαίνω. Πειράχτηκες γιατί κατσάδιασα το Βασίλη που έλεγε αρλούμπες;
 - Έλεγε αυτό που είχε καταλάβει ο άνθρωπος. Ενώ εσύ, όπως φάνηκε στη συζήτηση, δεν είχες διαβάσει τίποτα του Μπαλζάκ.
 - Άλλο αυτό. Δεν μπορώ να τα διαβάζω όλα! Καταλαβαίνω όμως ποιος τα ξέρει και τον υποστηρίζω.
 - Αφαιρώντας του το λίγο! Δε με υποστήριξες. Εσύ θέλησες να βάλεις τη "σφραγίδα" σου, όπως συχνά το λες. "Τον βλέπετε τούτο τον πολύξερο και το μεγάλο του τον Μπαλζάκ; Είναι από την κληρονομιά που γονιμοποιούμε με το πολιτικό μας κριτήριο." Αυτό σήμαινε η επέμβασή σου.
  Περίμενα πως θα πειραζόταν, κι αυτός γελούσε.
  - Αυτό ήταν όλο; Πάντα πιάνεις τέτοια ζητήματα και τα μεγαλοποιείς. Το περιστατικό, κοιταγμένο από την άποψη του διανοούμενου που ήσουν και που έμεινες, περιγράφτηκε σωστά.
  - Τι θα πει διανοούμενος. Τι θες να είμαι;
  - Νέος άνθρωπος, φίλε! Τις αντιθέσεις προλετάριων και διανοούμενων μέσα στο κίνημα να τις βλέπεις, αλλά ψύχραιμα, ιστορικά. Και με υπομονή να τις εξομαλύνεις, για να τις ξεπερνάς κι ο ίδιος. Εσύ κρατάς σημείωση και τις αναμασάς σαν γκαμήλα.
  Με θρασύ άνθρωπο μην ανοίγεις ποτέ συζήτηση. Πρόγκα και στρεψοδικία είναι τα όπλα του. »

-----------------------------------------------------------------------------------------------------

Το απόσπασμα είναι από τη Λέσχη, του Στρατή Τσίρκα, και δε θα 'θελα να το χαλάσω με αναλύσεις. Να αναφέρω μόνο ότι για αυτό το βιβλίο τον διέγραψε το ΚΚΕ από μέλος του.  Δεν θα μπορούσε να υπάρξει μεγαλύτερη τιμή.

Μαρτυρία του ιδίου:

[...] Μου λένε
- Άκουσε εδώ. Η Λέσχη σου συκοφαντεί τους λαϊκούς αγωνιστές και το κίνημα. Πρέπει να την αποκηρύξεις. Διαφορετικά...
- Σταθείτε, τους λέω, δε διαβάζετε σωστά. Και γιατί βιαζόσαστε; Τώρα γράφω το δεύτερο μέρος, θα υπάρξει και τρίτο, αν ζήσω.
[σημ: Και πράγματι ήρθαν η "Αριάγνη" και η "Νυχτερίδα"] Τότε θα καταλάβετε καλύτερα.
Εκείνοι όμως ήταν ανένδοτοι: «Ή την αποκηρύχνεις ή...». Κι εγώ τους λέω:
- Πάρετε μόνοι σας την ευθύνη, εγώ βιβλία δεν καίω.
Τότε μου είπαν πως η απόφαση ήταν κιόλας βγαλμένη: «Ή... ή...». Κι εγώ αποκρίθηκα:
Ό,τι βλέπω καταθέτω, μια μαρτυρία. Δεν είναι η συνείδησή μου καπέλο να την πάρω από τούτο το καρφί και να την κρεμάσω στο άλλο». 


Δεν υπάρχουν σχόλια: